arrowbookcheckclosecommentfacebookfavourite-origfavouritegooglehomeibapdfsearchsharespotlighttwitterwelsh-government
Darlun West Glamorgan Archive Service
West Glamorgan Archive Service

Dyddiad ymuno: 04/05/18

Amdan

Bywgraffiad CY: 

Gwasanaeth Archifau Gorllewin Morgannwg

Adeiladwyd gweithfeydd haearn Mynachlog-nedd gan gwmni Crynwyr Fox and Company, Cernyw 1792. Ar ôl goroesi sawl helynt a newid mewn perchnogaeth, caeodd y gweithfeydd ym 1885. Yn ystod eu hamser, cynhyrchodd y gweithfeydd beiriannau cloddio sefydlog, locomotifau'r rheilffyrdd, llongau hwylio ager a haearn ar gyfer cwsmeriaid yn y Deyrnas Unedig yn bennaf ond cynhyrchwyd nwyddau i entrepreneuriaid Prydeinig a thramor ar adeg hefyd, gan gynnwys rhai yn Ewrop ac ymhellach i ffwrdd, ym Mexico ac yn Awstralia, er enghraifft.

Mae casgliad gweithfeydd haearn Mynachlog-nedd yn un o gasgliadau pwysicaf Archifau Gorllewin Morgannwg yn Abertawe ac yn un o nifer cyfyngedig o gasgliadau archifau yng Nghymru sydd ar restr y DU o raglen Cof y Byd UNESCO. Mae dros 7,500 o ddarluniadau peirianneg a gafodd eu creu at ddibenion marchnata a gwneud y peiriannau'n datgelu datblygiad technolegol peirianwaith diwydiannol yn ystod y 19eg ganrif ac yn nodi pa mor bwysig oedd cyfraniad Cymru at y chwyldro diwydiannol Prydeinig. Adnabu cynnyrch gweithfeydd haearn Mynachlog-nedd am eu safon, er y gellir disgrifio rhai o'r locomotifau cynnar a gynhyrchwyd gan y gweithfeydd fel arbrofol ar y gorau.

Mae grant hael gan Friends of the National Libraries yn 2018 wedi galluogi Archifau Gorllewin Morgannwg i ddigideiddio a rhoi casgliad o'r darluniadau yma. Gallwch weld y darluniadau gwreiddiol a miloedd o ddarluniadau tebyg yn ein swyddfeydd yng Nghanolfan Ddinesig Abertawe (edrychwch ar ein gwefan i gael mwy o wybodaeth am sut i ymweld â ni a phori drwy'n catalog ar-lein). Cysylltwch â ni os oes angen rhagor o wybodaeth arnoch i gael mynediad at y cofnodion hyn neu i gael copïau.

Hoffai Gwasanaeth Archifau Gorllewin Morgannwg gydnabod haelioni Friends of the National Libraries am ddigideiddio'r darluniadau hyn ac am ein cynorthwyo i brynu'r casgliad yn 2013.

 

… Dangos mwyDangos llai

Gwefan: https://www.swansea.gov.uk/westglamorganarchives

3D model of 10 ½ inch locomotive 'Industry',...

  • 525
  • login to save

3D model of the locomotive 'Speedwell' built...

  • 597
  • login to save

Messrs Vivian and Sons: cross section of engine...

  • 328
  • login to save

Riant & Company, Aubin, France: A pair of 45"...

  • 311
  • login to save

Golynos Iron Company, Pontypool: Sectional...

  • 310
  • login to save

Gordon and Stuart, Calcutta: house for 20”...

  • 311
  • login to save

Fourchambault, France: 26" engine, boiler...

  • 377
  • login to save

Fairplay Mine, Mitcheldean, Osman Barrett: 16"...

  • 343
  • login to save

F. A. de Elorza, Spain: design for a roof, Sept...

  • 314
  • login to save

F. A. de Elorza, Spain: design for a blowing...

  • 354
  • login to save

Mr Thomas Edwards, Newport: sundry views of...

  • 318
  • login to save

Mr Daniel Edwards & Company, Morriston [Swansea...

  • 561
  • login to save

Dynevor Coal Company: chimney for Cwmdu Colliery

  • 270
  • login to save

William Crawshay, Cyfarthfa: 52 1/2" engine,...

  • 387
  • login to save

Robert Crawshay, Cyfarthfa: 2 horse power...

  • 373
  • login to save

Henry Crawshay, Cinderford, Forest of Dean:...

  • 357
  • login to save

Cinderford Iron Company, elevation of 54”...

  • 233
  • login to save

Cannock Coal company: colliery ground plan, 19...

  • 344
  • login to save

Cambrian Iron and Smelter Company: Various...

  • 329
  • login to save

British/New British Iron Company: plan of 52"...

  • 322
  • login to save

Abersychan Rolling Mill: design for furnace, n.d.

  • 301
  • login to save

Abersychan Rolling Mill: Crane, 9 Mar. 1827

  • 293
  • login to save

Abersychan Rolling Mill: Front elevation of...

  • 281
  • login to save

Aberdare Coal Company: 50" engine, elevation of...

  • 283
  • login to save

Aberdare Coal Company: A pair of 12" engines: a...

  • 310
  • login to save

Aberdare Canal Company: engine house for a 28"...

  • 317
  • login to save

Elevation of beam engine, n.d.

  • 249
  • login to save

Elevation of beam engine, and engine-house, n.d.

  • 259
  • login to save