Dull

• Glanhau’r penwaig yn y dull arferol, eu rhoi’n rhesi, ochr yn ochr, pen wrth gynffon, mewn padell fawr a’u gorchuddio â halen ac ychydig o saltpetre ynddo.
• Eu gadael i sefyll yn yr halen dros nos.
• Hel pentwr o ddail onnen wedi crino, rhoi tân issynt a thaflu ychydig o ddŵr ar wyneb y dail i beri iddynt fygu.
• Hongian y penwaig ar wialen hir uwchben y tân a’u gadael i ‘gochi’ yn y mwg hwnnw am bedair awr ar hugain. (Cynnau tân allan yn y gegin waith a wneid ar ffermydd, fel rheol.)

Rhostio’r penwaig coch o flaen tân oedd y dull mwyaf cyffredin o’u coginio.

Llangybi, Caernarfon.