Dinas a Agorodd ei Drws – stori Amal 

Cefais fy magu yn y Dwyrain Canol, yn byw bywyd y byddwn i’n ei alw’n hollol arferol i ferch yno. Fe briodais yn ifanc iawn, fel llawer o fenywod, a des i’n fam yn gynnar. Erbyn i mi orffen yr ysgol uwchradd, roeddwn i’n feichiog gyda fy mhlentyn cyntaf. Ar ôl genedigaeth y babi, dechreuais weithio ble bynnag y gallwn, fel cynorthwyydd marchnata, mewn banc, ac mewn swyddfeydd, yn gwneud yr hyn oedd yn ddisgwyliedig ac yn bosibl. 

Erbyn 2010, roedd rhywbeth y tu mewn i mi wedi newid. Roeddwn i’n teimlo’n gryf nad oedd y bywyd hwn, mor gyfarwydd ag oedd e, yn ddigon i mi bellach. Roeddwn i eisiau mwy o addysg, mwy o annibyniaeth, a mwy o ddewis. Roeddwn i eisiau datblygu fy hun, astudio o ddifrif, ac adeiladu dyfodol oedd yn teimlo’n wir i’r person oeddwn i’n dod. Ar y pryd, roedd gen i ddau o blant, ac er hynny fe wnes i’r penderfyniad i wneud cais am radd a dod i’r DU. 

Es i i Fanceinion yn gyntaf am chwe mis i astudio Saesneg. Roedd bywyd yno’n teimlo’n brysur iawn. Roedd pobl wastad ar frys, yn rhyngwladol, yn symud drwy’r amser, ac yn anaml yn gwenu. Yna, yn 2011, des i i Abertawe. Dechreuais gyda blwyddyn sylfaen ac yna cwblhau tair blynedd o radd mewn cyfrifeg a chyllid. O’r eiliad y cyrhaeddais, roedd rhywbeth yn teimlo’n wahanol. 

Rwyf bellach wedi byw yng Nghymru ers pymtheg mlynedd. O’r dechrau, roeddwn i’n teimlo croeso. Ble bynnag yr es i, roedd pobl yn gwenu, yn siarad, ac yn rhannu darnau o’u bywydau gyda fi. Sylwais fod llawer o bobl yma’n chwilfrydig, ond mewn ffordd barchus. Yng Nghymru, dysgais wers ddiwylliannol bwysig. Cadw atoch chi’ch hun i ddechrau. Peidiwch â bod yn rhy nosi. Gadewch i bobl agor y drws. Pan maen nhw’n gwneud, maen nhw’n eich croesawu’n llawn. 

Roedd Abertawe’n teimlo’n ddynol. Hyd yn oed cyn i mi yrru, pan oeddwn i’n dibynnu ar fysiau a thacsis, roedd pobl yn siarad gyda’i gilydd. Roedd bywyd yn symud ar gyflymder arafach a mwy caredig nag ym Manceinion. Roedd hynny’n gwneud gwahaniaeth enfawr i mi, yn enwedig fel mam sengl. 

Daeth un o’r eiliadau a helpodd fi wir ddeall pobl Cymru yn ystod y cyfnod clo COVID. Galwodd ffrind oedd yn gweithio mewn gofal cymunedol arna i a dweud bod prinder dybryd o ofalwyr. Roedd gen i gar a thrwydded yrru. Cefais dri diwrnod o hyfforddiant ac yna dechreuais weithio. Es i i gartrefi Cymreig, yn cefnogi pobl hŷn, teuluoedd, a phobl o bob oed. Newidiodd y profiad hwnnw fi. Fe wnes i weld bywydau pobl yn agos, deall eu trafferthion, eu cynhesrwydd, a’u haelioni. Fe wnaeth i mi deimlo’n rhan o’r gymuned, nid jyst rhywun yn byw ynddi. 

Agorodd fy mhlant ddrysau i mi hefyd. Pan oedd fy mhlentyn canol yn bump oed, ymunodd â chlwb pêl-droed lleol. Roedd rhieni eraill yn helpu drwy ei godi, ei ollwng, a weithiau ei gael dros nos. Fel mam sengl, roedd y gefnogaeth honno’n golygu popeth. Cafodd fy mhlant eu cynnwys mewn dathliadau Nadolig a Phasg. Roedd pobl yn curo ar ein drws gyda rhoddion. Roedden nhw’n gwneud i’m plant deimlo eu bod nhw’n perthyn. 

Wrth gwrs, nid yw bywyd wedi bod yn hawdd bob amser. Cafwyd eiliadau poenus. Ar ôl bomio Boston yn 2013, roedd fy chwaer a minnau’n cerdded yn y Marina gyda’r plant pan weiddiodd criw o bobl ifanc arnom, gan ein galw’n “bomwyr Boston” am ein bod yn gwisgo hijab. Ar achlysur arall, daeth dyn wedi gwisgo’n smart yn agos at fy nghlust yn y dref a dweud wrtha i fynd yn ôl i’m gwlad. Fe wnes i roi gwybod. Gweithredodd yr heddlu’n gyflym. Fe ddaethon nhw o hyd iddo, gwnaethon nhw iddo ymddiheuro, a chafodd orchymyn cyfreithiol i gadw draw oddi wrthyf. Roedd y profiadau hyn yn brifo, ond roeddwn i wastad yn eu gweld nhw fel adweithiau i ofn, y cyfryngau, a digwyddiadau byd-eang, nid gwir wyneb y lle hwn. 

Am bob eiliad boenus, roedd llawer mwy o rai caredig. Unwaith, pan oeddwn i’n teimlo’n isel iawn, sylwodd dyn hŷn arna i’n eistedd yn dawel. Stopiodd, gosododd ei law ar fy ysgwydd, a gofyn a oeddwn i eisiau siarad neu jyst cwmni. Dro arall, roeddwn i’n crio mewn caffi ar ôl galwad anodd. Gwnaeth aelod o’r staff baned i mi a eistedd gyda fi, yn gofyn a oeddwn i’n iawn, a oedd gen i rywun, ac a allai hi helpu. Mae’r eiliadau hyn yn aros gyda fi. Pan mae pobl Cymru’n synhwyro nad yw rhywun yn iawn, maen nhw’n camu ymlaen. 

Mae pobl yn aml yn gofyn beth rwy’n ei golli o adref. Roeddwn i’n arfer meddwl mai teulu neu fywyd cymdeithasol oedd e, ond a bod yn onest, y bwyd ydyw. Rwy’n colli’r bwyd yn ofnadwy, a’r haul hefyd. Gall fy nheulu ymweld, ond mae golau’r haul a blasau cartref yn anodd eu disodli. Mae gan Abertawe adnoddau da, ac mae Caerdydd yn cynnig mwy o amrywiaeth, ond does dim byd yn disodli’r hyn rydych chi’n tyfu lan ag ef. 

Yr hyn sy’n fy atgoffa o adref yma yw’r caredigrwydd. Gartref, roeddwn i’n byw mewn tref lle roedd pawb yn adnabod ei gilydd. Ar ôl pymtheg mlynedd yn Abertawe, rwy’n teimlo’r un peth. Rwy’n gweld wynebau cyfarwydd ym mhobman. Mae pobl yn dweud helo. Mae pobl ganol oed a hŷn yn arbennig yn fy atgoffa o’r cynhesrwydd roeddwn i’n ei adnabod wrth dyfu lan. 

Mae gen i dri o blant, bellach yn 25, 20 ac 11 oed. Nhw yw fy angor. Nhw yw’r rheswm arhosais. Cefais gyfleoedd i symud i rywle arall, ond dewisais Abertawe oherwydd yma rwy’n teimlo y gallaf eu hamddiffyn, eu harwain, a rhoi dyfodol da iddyn nhw. 

Wrth edrych ymlaen, rwy’n gwybod na allaf eistedd y tu ôl i ddesg am byth. Mae angen pobl arnaf. Mae angen cysylltiad arnaf. Fy mreuddwyd yw gweithio’n uniongyrchol gyda phobl mewn angen, efallai hyd yn oed mewn parthau rhyfel neu argyfyngau dyngarol. Rwy’n awyddus i helpu ar y rheng flaen, nid jyst anfon rhoddion. Un diwrnod, hoffwn sefydlu elusen sy’n canolbwyntio ar ddŵr glân ac addysg i blant. Nid wyf wedi dechrau eto, ond rwy’n teimlo fy mod yn y lle iawn i ddysgu, cynllunio, a thyfu tuag at y nod hwnnw. 

Os oes un peth rwyf eisiau i eraill ei ddeall o’m stori, dyma fe. Nid oes dim yn amhosibl. Nid yw cael eich geni mewn amgylchedd penodol yn golygu mai dyna’r un iawn i chi. Mae’n rhaid i chi ddilyn eich calon a’ch enaid a dod o hyd i le lle gallwch fyw mewn heddwch gyda chi’ch hun. Agorwch ffenestri. Edrychwch y tu hwnt i’r hyn a ddywedwyd wrthych oedd yr unig ffordd. 

Ac os oes un peth rwyf eisiau i bobl Cymru ei ddeall amdanyn nhw eu hunain, dyma fe. Pa mor garedig ydyn nhw mewn gwirionedd. Mae angen iddyn nhw oedi, edrych ar yr hyn sydd ganddyn nhw, a bod yn falch. Mae bywyd yn symud yn gyflym, yn llawn biliau a phwysau, ac weithiau mae pobl yn anghofio eu hanes a’u gwerthoedd eu hunain. Mae Cymru erioed wedi cael ei siapio gan bobl o lefydd eraill, yn cyfrannu, yn gofalu, ac yn adeiladu gyda’i gilydd. 

Rwy’n ddiolchgar bob dydd. Rwy’n diolch i Dduw fy mod wedi dewis y ddinas hon. Abertawe yw fy nghartref, nid trwy ddamwain, ond trwy ddewis.